Schoonmaker van het Jaar – elke dag een held

Er is een verkiezing in Nederland die ik een warm hart toedraag: de Schoonmaker van het Jaar. Elk jaar opnieuw worden schoonmakers genomineerd, beoordeeld door een vakjury en gevierd op een podium. En terecht. Meer dan terecht.

Maar eerlijk gezegd vind ik dat we nog een stap verder mogen gaan. Want de Schoonmaker van het Jaar is prachtig. Alleen de schoonmaker van elke dag verdient minstens zoveel aandacht.

Die staat namelijk meestal niet in de spotlights. Die staat om zes uur ’s ochtends op een trap in een kantoorpand. In een ziekenhuisgang. In een schoolgebouw. In een sportkleedkamer die eruitziet alsof er een storm doorheen is gegaan.

Er is niet één Dag van de Schoonmaker. Elke dag is de Dag van de Schoonmaker.

---

De onzichtbare kracht achter elk gebouw

Je loopt een kantoor binnen. Alles oogt verzorgd. De vloer is schoon. De toiletten fris. De vergaderruimte klaar voor gebruik. Je zet koffie, opent je laptop en begint aan je werkdag.

Je denkt er niet over na.

En precies dát is misschien wel het grootste compliment voor een schoonmaker en tegelijk het probleem. Want als schoonmaak goed gebeurt, valt het nauwelijks op.

De schoonmaker is er al geweest. Vaak vroeger dan jij wakker was. Stil, doelgericht en professioneel. Zonder applaus. Zonder aandacht. Zonder dat iemand ziet hoeveel verschil er is gemaakt.

Ik bekijk het vaak op deze manier: in elk gebouw, elke organisatie, elk proces brandt een vuur. Medewerkers werken, processen draaien, klanten worden geholpen, patiënten worden verzorgd, leerlingen krijgen les. Maar vuur zonder zuurstof dooft. De schoonmaker is voor mij die zuurstof: onmisbaar, structureel aanwezig en pas echt opgemerkt als het er niet is..

Schoonmaken is een vak en dat is geen lege kreet

We zeggen het vaak: “schoonmaken is een vak“. Maar wat doen we er vervolgens mee? In veel gevallen: weinig. Een korte introductie, een rondje meedraaien, en dan op pad. Terwijl een loodgieter een meerjarenopleiding volgt. Een kok ook. En een elektricien? Vergeet het maar, die mag pas solo als hij bewezen heeft wat hij kan.

Maar bij schoonmaken? “Ach, dat leer je vanzelf wel.”

Dat klopt — tot op zekere hoogte. Maar wie echt goed is in schoonmaken, weet dat er werelden achter schuil gaan.

Wat vraagt professioneel schoonmaken echt?

• kennis van materialen en oppervlakken
• juist gebruik van middelen en doseringen
• inzicht in hygiëne en besmettingsroutes
• veilig werken met risico’s en vervuiling
• efficiënt plannen en methodisch werken
• signaleren van bijzonderheden en schade
• professioneel communiceren met gebruikers en opdrachtgevers
• omgaan met klachten en verwachtingen

Dat is geen vanzelfsprekendheid. Dat is vakmanschap. En vakmanschap vraagt om opleiding, training en onderhoud van kennis. niet één keer bij aanvang, maar doorlopend en structureel. Want een vak staat niet stil. En de wereld waarin de schoonmaker werkt ook niet.

Permanente educatie is geen luxe, maar logica

De wereld verandert snel. Gebouwen worden complexer. Middelen veranderen. Wetgeving verandert. Verwachtingen stijgen.

De schoonmaker van vandaag werkt in een andere realiteit dan tien jaar geleden. Denk aan zorginstellingen, hotels, scholen, levensmiddelenbedrijven, kantoren, recreatieparken en datacenters. Iedere omgeving vraagt andere kennis en andere standaarden.

Wie denkt dat één startinstructie voldoende is, onderschat het vak.

Een schoonmaker die weet wat hij doet én waarom hij het doet, werkt sterker, veiliger en met meer trots.

Wat levert investeren in opleiding op?

• hogere kwaliteit van uitvoering
• minder fouten en herstelwerk
• veiliger werken
• meer eigenaarschap
• betere communicatie
• meer werkplezier
• meer klanttevredenheid
• professionelere uitstraling

Waardering begint bij investering

Veel organisaties spreken waardering uit voor hun schoonmakers. Dat is goed. We willen de schoonmaker waarderen. Dat hoor je overal. Mooie woorden, terechte woorden. Maar waardering is meer dan een schouderklopje of een mooi bericht op LinkedIn. Echte waardering zit in investering. In de tijd, de middelen en de aandacht die je geeft aan de ontwikkeling van de mensen die iedere dag het fundament leggen voor alles wat jij doet.

Een opleiding die aansluit bij de realiteit op de werkvloer. Bijscholing die niet alleen over technieken gaat, maar ook over communicatie, veiligheid, omgaan met lastige situaties en niet onbelangrijk trots op het vak. Want een trotse schoonmaker is een betere schoonmaker. En een betere schoonmaker maakt een beter gebouw. Zo simpel is dat.

Mooi dat er een verkiezing is, maar elke dag telt

De verkiezing van de Schoonmaker van het Jaar is een prachtig initiatief. Het zet schoonmakers in het zonnetje op een podium, voor een zaal vol mensen die hen kennen, waarderen en aanmoedigen. Dat doet iets. Met de winnaar, maar ook met iedereen die meekijkt en denkt: dit ben ik ook, dit is mijn vak, dit doet ertoe.

Maar de kracht van zo’n evenement is pas écht groot als het niet bij één dag blijft. Als het een vliegwiel is. Als werkgevers er inspiratie uit putten om te investeren in opleiding. Als collega’s er energie van krijgen om trots te zijn op hun vak. Als opdrachtgevers er even bij stilstaan wat er dagelijks voor hen wordt gedaan en dat ook vaker laten merken.

De Dag van de Schoonmaker bestaat. Maar eerlijk? Elke dag is de Dag van de Schoonmaker. Het evenement is het moment om dat luid en duidelijk te zeggen.

Gefeliciteerd, Marcelina en team ministerie van financiën

Op 17 april 2026 werden de winnaars van de Schoonmaker van het Jaar 2026-verkiezing bekendgemaakt tijdens Interclean Amsterdam. En wat een winnaars zijn het.

Marcelina Monteiro, het oogappeltje van Rotterdam

Marcelina Monteiro van EW Facility Services werkt al 37 jaar als schoonmaker in het Oogziekenhuis in Rotterdam. Zevenendertig jaar. In hetzelfde ziekenhuis. Met dezelfde inzet, hetzelfde vakmanschap en dezelfde toewijding. Haar naam staat op de zuil van het Oogappeltje en dat zegt meer dan welke trofee dan ook.

Marcelina, van harte gefeliciteerd. Je bent niet alleen Schoonmaker van het Jaar, je bent een voorbeeld voor iedereen in het vak.

Team Ministerie van Financiën – loyaliteit als fundament

Team Ministerie van Financiën van ISS Facility Services wint de titel Schoonmaakteam van het Jaar. Een team dat al sinds de oplevering van het pand in 2008 samenwerkt. Loyaliteit, kwaliteit, eigenaarschap — het zijn geen loze woorden voor dit team, het is hun dagelijkse praktijk.

Gefeliciteerd aan iedereen die deel uitmaakt van dit bijzondere team. Jullie laten zien wat er mogelijk is als vakmanschap, trots en continuïteit samenkomen. Dat is de beste reclame voor het schoonmaakvak die er bestaat.

Maak de onzichtbare kracht zichtbaar, elke dag opnieuw

De schoonmaker verdient een podium. Niet af en toe, maar structureel.

Dat podium begint niet alleen bij een verkiezing of evenement. Het begint op maandagmorgen. In beleid. In cultuur. In leiderschap. In keuzes.

Schoonmaken is een vak. Een mooi vak. Een vak dat onze wereld draaiende houdt. En een vak dat vraagt om mensen die er trots op zijn en om organisaties die dat trots zijn mogelijk maken.

Wanneer heb jij voor het laatst geïnvesteerd in de ontwikkeling van de mensen die jouw organisatie dagelijks draaiende houden? Weet je nog de zuurstof voor het vuur.

---

Vragen die ik vaak krijg over dit onderwerp

Naar aanleiding van gesprekken over schoonmaak, opleiding en waardering komen steeds dezelfde vragen voorbij. Ik beantwoord ze hier graag.

Wat is de Schoonmaker van het Jaar precies?

De Schoonmaker van het Jaar is een jaarlijkse Nederlandse verkiezing waarbij schoonmakers worden genomineerd door hun werkgever of opdrachtgever. Een vakkundige jury beoordeelt de kandidaten op inzet, vakmanschap, communicatie en trots op het vak. De winnaar wordt gevierd op een groot evenement — in 2026 was dat tijdens Interclean Amsterdam. Het doel is erkenning geven aan een beroepsgroep die dat meer dan verdient, maar die in het dagelijks leven vaak onzichtbaar blijft.

Wie heeft de Schoonmaker van het Jaar 2026 gewonnen?

De titel Schoonmaker van het Jaar 2026 ging naar Marcelina Monteiro van EW Facility Services, die al 37 jaar werkt in het Oogziekenhuis in Rotterdam. Het Schoonmaakteam van het Jaar 2026 werd het team van het Ministerie van Financiën, werkzaam via ISS Facility Services. Beiden werden op 17 april 2026 bekroond tijdens Interclean Amsterdam.

Is schoonmaken echt een vak, of kan iedereen het?

Iedereen kan een doekje pakken. Maar professioneel schoonmaken in een zorginstelling, een levensmiddelen fabriek of een kantoorpand, dat is een ander verhaal. Het vraagt kennis van middelen en afwerkmaterialen, inzicht in hygiëneprotocollen, veilig werken met gevaarlijke stoffen en goede communicatie met opdrachtgevers. Dat leer je niet in een middag. Dat is vakmanschap, en vakmanschap vraagt om opleiding.

Waarom is scholing zo belangrijk in de schoonmaak?

Omdat de wereld niet stilstaat. Wetgeving verandert, reinigingsmiddelen worden vernieuwd, werkomgevingen worden complexer en verwachtingen stijgen. Een schoonmaker die tien jaar geleden is opgeleid en sindsdien niets heeft bijgeleerd, mist kennis die vandaag gewoon nodig is. Permanente educatie is geen luxe, het is de basis voor goed en veilig werk.

Hoe kan ik als werkgever bijdragen aan waardering voor mijn schoonmakers?

Begin bij investering. Niet één keer, maar structureel. Zorg voor opleiding die aansluit bij de werkplek. Geef ruimte voor ontwikkeling. Spreek waardering uit, niet alleen op de Dag van de Schoonmaker, maar op een gewone dinsdag. En als je een echte topper in je team hebt: nomineer diegene volgend jaar voor de Schoonmaker van het Jaar. Want dat podium begint bij jou.